TỪ THÍCH ỨNG ĐẾN TIẾP BIẾN: BẢN SẮC NI GIỚI BẮC TRUYỀN NAM BỘ DƯỚI GÓC NHÌN TRIẾT HỌC

Tác giả: Lý Hồng Tuyền (Thích Nữ Viên Giác) – Trung tâm Nghiên cứu Phật giáo Việt Nam – Viện Nghiên cứu.

Tóm tắt: Bài viết tiếp cận bản sắc của Ni giới Phật giáo Bắc truyền Nam Bộ như một tiến trình kiến tạo văn hóa – đạo đức trong tương quan giữa truyền thống Phật giáo và môi trường xã hội mở của vùng đất phương Nam. Trên cơ sở triết học văn hóa và nhân học triết học, bài viết phân tích hai cặp phẩm chất cấu thành bản sắc Ni giới: “thích ứng – hòa hợp” và “năng động – tiếp biến”. Kết quả cho thấy: thích ứng – hòa hợp bảo đảm tính liên tục của đời sống phạm hạnh và khả năng cùng tồn tại trong môi trường đa truyền thống, trong khi năng động – tiếp biến thể hiện năng lực sáng tạo và tái cấu trúc các hình thức tổ chức tôn giáo – xã hội. Sự kết hợp của hai năng lực này cho thấy một hình thức thực hành triết học nhập thế, trong đó các giá trị từ bi và trí tuệ được chuyển hóa thành những mô hình tổ chức đời sống và phụng sự cộng đồng trong bối cảnh hiện đại.

Từ khóa: Ni giới Phật giáo Bắc truyền; bản sắc tôn giáo; triết học văn hóa; thích ứng – hòa hợp; tiếp biến văn hóa.

Nhận bài 12/12/25; phản biện 25/01/26; biên tập 05/02/26; duyệt đăng 25/03/26.

Xem nội dung bài tại File PDF (trang 133)